.

พระธาตุ

  • พระบรมธาตุสวี
    วัดพระบรมธาตุสวี
    จังหวัดชุมพร
  • พระบรมธาตุไชยา
    วัดพระบรมธาตุไชยาราชวรวิหาร
    จังหวัดสุราษฎร์ธานี
  • พระบรมธาตุเจดีย์นครศรีธรรมราช
    วัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร
    จังหวัดนครศรีธรรมราช
  • พระมหาธาตุเจดีย์วัดเขียนบางแก้ว
    วัดเขียนบางแก้ว
    จังหวัดพัทลุง
  • พระบรมธาตุไชยา ศิลปะอันวิจิตรตระการตา และพลังศรัทธาแห่งแดนใต้

    พระบรมธาตุไชยา เป็นสถานที่บรรจุพระบรมสารีริกธาตุของพระสัมมาสัมพุทธเจ้า สร้างขึ้นตามลัทธิมหายาน ประมาณ พ.ศ. 1300 ในสมัยที่อาณาจักรศรีวิชัยกำลังรุ่งเรือง และได้แผ่อำนาจตลอดแหลมมาลายูจนถึงเมืองไชยา ครั้งอาณาจักรศรีวิชัยรุ่งเรือง พระธาตุไชยาประดิษฐานอยู่ที่วัดพระบรมธาตุไชยาราชวรวิหาร ถนนรักษ์นรกิจ หมู่ 3 ตำบลเวียง อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฏร์ธานี หนึ่งใน “จตุมหาธรรมธาตุ” ที่สำคัญทางภาคใต้ และเป็นโบราณสถานที่ยังคงรักษาเอกลักษณ์ของช่างศิลปกรรมสมัยศรีวิชัยไว้ได้สมบูรณ์ โดยองค์พระธาตุเจดีย์เป็นศิลปะแบบศรีวิชัย รอบองค์พระธาตุมีเจดีย์เล็กๆ 4 ทิศ ล้อมรอบด้วยวิหารคด ซึ่งประดิษฐานพระพุทธรูปเก่าแก่ขนาดต่างๆ ทั้ง 4 ด้าน นับเป็นปูชนียสถานที่มีเอกลักษณ์ มีความวิจิตรงดงามแตกต่างจากพระธาตุเจดีย์ที่อื่นๆ

    ประวัติความเป็นมา

    `จากคำบอกเล่าของชาวเมืองไชยา ได้มีตำนานที่เล่าขานเกี่ยวกับเจดีย์พระบรมธาตุไชยาว่า ครั้งหนึ่งมีพี่น้องชาวอินเดียสองคนชื่อปะหมอ กับปะหมัน ทั้งสองเดินทางโดยเรือใบเข้ามาถึงเมืองไชยา ได้พาบริวารขึ้นบกที่บ้านนาค่ายตรงวัดหน้าเมือง ในตำบลเลเม็ด เจ้าเมืองมอบให้ปะหมอ ซึ่งเป็นนายช่างมีความเชี่ยวชาญการก่อสร้าง สร้างเจดีย์พระบรมธาตุไชยา ครั้นเสร็จก็ตัดมือตัดเท้าเสีย เพื่อมิให้ปะหมอไปสร้างเจดีย์ที่งดงามเช่นนี้ให้ผู้ใดอีก ปะหมอทนบาดพิษบาดแผลไม่ได้จึงถึงแก่ความตาย เจ้าเมืองได้หล่อรูปพระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวรไว้ เป็นเครื่องหมายแทนตัวปะหมอ ส่วนน้องชายที่ชื่อปะหมันได้ไปครองเกาะพัดหมัน และตึงรากอยู่ที่นั่นจนกระทั่งสิ้นชีวิต สถานที่ตั้งบ้านเรือนของปะหมันนั้นเป็นที่ดอน น้ำท่วมไม่ถึง มีนาล้อม เนื้อที่ประมาณ 1 ไร่เศษ สมัยโบราณที่นี่ศักดิ์สิทธิ์ เป็นที่เคารพนับถือของชาวบ้านมาก คณะมโนราห์ที่เดินทางผ่านจะต้องหยุดไหว้ รำร้องถวายมือ คณะใดไม่เคารพคนในคณะจะชัก หรือเกิดเหตุขัดข้องต่างๆ ถ้าใครไปตั้งคอกเลี้ยงหมูในบริเวณดังกล่าว หมูจะตายหมดทั้งคอก เจดีย์พระบรมธาตุไชยาเป็นสถาปัตยกรรมแบบศรีวิชัยองค์เดียวที่ยังอยู่ในสภาพที่ดีที่สุด สันนิษฐานว่าสร้างขึ้นประมาณพุทธศตวรรษที่ 13-14 ไม่ปรากฏประวัติการสร้าง

    เส้นทาง

    วัดพระบรมธาตุไชยาราชวรวิหาร อยู่ตำบลเวียง ห่างจากตัวเมืองสุราษฎร์ธานี ประมาณ 54 กิโลเมตร ตามทางหลวงหมายเลข 41 และแยกเข้าทางหลวงหมายเลข 4011 เลี้ยวซ้ายบริเวณกิโลเมตรที่ 137 องค์พระเจดีย์เป็นโบราณสถานที่สร้างขึ้นตามแบบลัทธิมหายาน ตั้งแต่ครั้งอาณาจักรศรีวิชัยรุ่งเรือง รอบองค์พระธาตุมีเจดีย์เล็กๆ 4 ทิศ ล้อมรอบด้วยวิหารคด ซึ่งประดิษฐานพระพุทธรูปเก่าแก่ขนาดต่างๆ โดยรอบทั้ง 4 ด้าน พระธาตุไชยานับเป็นปูชนียสถานที่สำคัญทางพุทธศาสนาของจังหวัดสุราษฎร์ธานี

    ลักษณะทางสถาปัตยกรรม

    `ส่วนทางด้านสถาปัตยกรรมและศิลปกรรมนั้น มีลักษณะเป็นเจดีย์องค์เดียวในปัจจุบันที่อยู่ในสภาพสมบูรณ์ที่สุด โดยองค์เจดีย์พระบรมธาตุมีความสูงจากฐานใต้ดินถึงยอด 24 เมตร ตั้งอยู่บนฐานสี่เหลี่ยมสูงย่อเก็จ ขนาดฐานวัดจากทิศตะวันตกยาว 13 เมตร ฐานนี้สร้างก่อนสมัยที่พระชยาภิวัฒน์ (หนู ติสโส) จะบูรณะ ตั้งอยู่บนผิวดินซึ่งมีระดับต่ำกว่าพื้นดินปัจจุบัน ทางวัดได้ขุดบริเวณโดยรอบฐานเป็นเสมือนสระ กว้างประมาณ 50 เซนติเมตร ลึกประมาณ 60-70 เซนติเมตร เพื่อให้ฐานเดิม ปัจจุบันมีน้ำขังอยู่รอบฐานตลอดปี บางปีในหน้าแล้งรอบๆ ฐานเจดีย์พระบรมธาตุจะแห้ง มีตาน้ำผุดขึ้นมา ซึ่งชาวบ้านถือว่าเป็นน้ำศักดิ์สิทธิ์ สามารถแก้โรคภัยต่างๆ ได้ ต่อมาทางวัดได้ใช้ปูนซีเมนต์ปิดตาน้ำเสีย โดยองค์เจดีย์พระบรมธาตุเป็นทรงสี่เหลี่ยมจตุรมุขย่อ มุขด้านหน้าหรือมุขด้านตะวันออก มีบันไดขึ้นสำหรับให้ประชาชนเข้าไปนมัสการพระพุทธรูปภายในเจดีย์ เมื่อเข้าไปภายในจะเห็นองค์พระเจดีย์หลวง เห็นผนังก่ออิฐแบบไม่สอปูน ลดหลั่นกันขึ้นไปถึงยอดมุข อีกสามด้านทึบทั้งหมด ที่มุมฐานทักษิณมีเจดีย์ทิศ หรือเจดีย์บริวาร ตั้งซ้อนอยู่ด้วย หลังคาทำเป็น 3 ชั้น ลดหลั่นกันขึ้นไป แต่ละชั้นประดับรูปวงโค้งขนาดเล็ก และสถูปจำลองรวม 24 องค์`

    สถานที่แนะนำ

    พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติไชยา ตั้งอยู่ตรงข้ามกับวัดพระบรมธาตุไชยาราชวรวิหาร ภายในพิพิธภัณฑ์จัดแสดงประติมากรรมศิลาและสำริดที่ค้นพบในเมืองไชยาเก่า ส่วนอีกอาคารเป็นที่จัดแสดงหลักฐานทางประวัติศาสตร์ตั้งแต่สมัยทวารวดี ศรีวิชัย ลพบุรี สุโขทัย อยุธยา และงานประณีตศิลป์ต่างๆ โดยเปิดให้เข้าชม เวลา 08.00-16.00 น. ปิดวันจันทร์ – อังคาร และวันหยุดนักขัตฤกษ์ รายละเอียดเพิ่มเติม โทร. 07 743 1066